Columns

Tubbergse pseudo-jonkheer in het verzetsbedrog van Friedrich Weinreb

Cruciale rol Hendrik Gerard Kotte in de Weinrebaffaire

Een uitzonderlijk verhaal! Dat geldt ontegenzeggelijk voor de publicatie 'Hendrik Gerard Kotte, Tubbergse pseudo-jonkheer in het verzetsbedrog van Friedrich Weinreb'. Dit boek zal op 28 januari as. gepresenteerd worden. Op voornoemde datum stierf in 1945 de in de gemeente Tubbergen geboren Kotte in het Duitse concentratiekamp Dachau.

Regina Grüter

Wat weten we nu vele jaren later over de man die een tocht van twee jaar door het Oranjehotel en nazikampen doorstond, maar kort voor de bevrijding bezweek? Speelde hij een rol in het verzet? Aan de hand van schaarse bronnen reconstrueert historica dr. Regina Grüter zijn bijzondere leven. Niet het leven van een verzetsheld, maar van een bajesklant die slachtoffer werd van de fantast en oplichter Friedrich Weinreb, en zo in Duitse handen viel.

Friedrich Weinreb

Friedrich Weinreb is één van de meest controversiële figuren uit de geschiedenis van de bezettingstijd in Nederland, getuige de naar hem vernoemde affaire. Dit, vanwege zijn activiteiten als Duits collaborateur en vermeend Jodenhelper tijdens de Tweede Wereldoorlog.

Veel onderzoek naar Weinreb heeft Regina Grüter verricht. Zij is er in 1997 op gepromoveerd. In haar publicatie 'Een fantast schrijft geschiedenis – De affaires rond Friedrich Weinreb' heeft ze de persoon Weinreb levendig neergezet. Daarvoor ontving zij in 1998 de prestigieuze dr. Loe de Jong-prijs.

Jonkheer Six

Nu dus een publicatie over Hendrik Gerard Kotte, een oorlogsslachtoffer uit de gemeente Tubbergen die de nationale oorlogshistorie is ingegaan als Jonkheer Six. Alleen Tubbergen had hier tot voor kort geen weet van, zijn familie evenmin.

Interessant is het navolgende citaat uit het boek:

“Het is een feit dat Hendrik zich liet inhuren om voor de jonkheer te spelen. De afspraak was dat hij hiervoor een bedrag van 10.000 gulden zou ontvangen. Rotting kreeg het geld vooruitbetaald en zou dat na Hendriks vrijlating aan hem uitbetalen. In verschillende sessies trainde Weinreb hem om die rol met overtuiging te spelen. Daarvoor kreeg hij 100 gulden per sessie. Hij oefende het loopje van een jonkheer, oefende het accent en de manier van praten van een jonkheer, kreeg de juiste kleding van een jonkheer en zelfs slobkousen – allemaal volgens Weinreb. Zelfs kreeg hij, nog steeds volgens Weinrebs verklaringen, een adres waar de jonkheer woonde: van een villa in het verre Denekamp waar een NSB’er woonde. Een vals persoonsbewijs moest de maskerade voltooien.”

Film

Vermeldenswaardig is ook, dat 'In de schaduw van de overwinning, een dramafilm uit 1986 van Ate de Jong met in de hoofdrollen Jeroen Krabbé en Edwin de Vries, mede gebaseerd is op de Weinrebaffaire waarin Kotte dus een cruciale rol speelde.

Heemkunde

'Hendrik Gerard Kotte, Tubbergse pseudo-jonkheer in het verzetsbedrog van Friedrich Weinreb' verschijnt in het kader van 75-jaar bevrijding en betreft een coproductie van de Historische Kring Vasse Mander Hezingen, Stichting Heemkunde Geesteren en Stichting Heemkunde Tubbergen.

Uitgave

De uitgave, die voorzien is van talrijke illustraties en 84 pagina's telt, betreft een hardcover editie en verschijnt in een beperkte oplage. De verkoopprijs bedraagt € 15 euro (excl. porto). Wilt u verzekerd zijn van een boek, dan gelieve – mede vanwege covid19 – een exemplaar (of meerdere) te reserveren door een mail te sturen naar: info@heemkundetubbergen.nl Vervolgens ontvangt u een melding hoe u het boek kunt verkrijgen.

 

Martin Paus